Güvenlik Kelimesinin Etimolisi

Güvenlik Kelimesi, etimolojik olarak "Güven" fiilinden türetilerek günümüze gelmiştir. Güven kelimesi Eski Türkçemizde küwen (korumak, emin olmak) kelimesinden türemiştir. Güvenlik kelimesinin sonunda yer alan -lik eki isim türeten bir ek olarak kelimeye "durum, hâl" anlamı katmaktadır. İngiliz dilinde "Security" kelimesi Orta İngilizcede 1100'den 1500'e kadar konuşulan ve yazılan yerel dil olan İngiliz Dilinde ve Eski Fransızcadaki Securité kelimelerinden günümüze ulaşmaktadır.

Latin Dilinde Güvenlik kavramını karşılayan kelime "Securitas" olarak geçer. Fiziksel Emniyet ve ruhsal huzur anlamlarını da ifade eden bu kavram yalnızca dışarıdan gelecek tehditlerden korunmayı değil, aynı zamanda içsel bir "huzur" ve "endişesizlik" halini de ifade etmektedir. Kelime söz öbeklerini ayrıldığında "SE" Latincede "Uzak Dışında" anlamını ifade etmektedir. Bu ön ek Olumsuzluk veya uzaklaştırma anlamı katar. "CURA" öbeği "Kaygı, Endişe, Dikkat, Özen" anlamına gelir. İngiliz Dilindeki care kelimesi de buradan türetilmiştir. Kelimenin son söz öbeği olan "TAS (İTAS)" Soyut isimler türeten bir sondur, Türkçemizdeki "-lık/lik" gibi anlam ifade eder.

Romalı Yazar Marcus Tullius Cicero ve onun gibi yazarların metinleri dikkate alındığında sıkça latince kökenli "Securitas" kelimesinin kullanıldığı karşımıza çıkmaktadır. Devletin vatandaşlarına sağlamakla sorumlu olduğu "Securitas Publica" ifadesi yani "Kamusal Güvenlik" veya "Halkın Huzuru" gibi kavramlar ile kullanılmıştır. Kelime kökeninin toplumsal ve felsefik olarak da önemli bir yere sahip olduğu bir gerçektir.

Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi ve Güvenlik

Hümanist Psikolojinin Kurucusu ve Psikoloji Bilimine Olumlu Psikoloji kavramını kazandıran Abraham Harold Maslow Rusya'dan Amerika Birleşik Devletleri’ne göçmüş finansal olanakları kısıtlı bir Aşkenazi Yahudi ailenin 7 Çocuğunun en büyüğü olarak 1 Nisan 1908 Tarihinde New York'un Brooklyn semtinde doğmuş ve orada büyümüştür. Kendi ifadesiyle "Ben hiç Yahudi komşuların olmadığı bir yerdeki tek Yahudi çocuktum, bu sanki beyaz çocukların okuduğu bir okulda tek siyah çocuk olmaya benziyor." cümlesiyle çocukluğu ve gençliğinin yalnız geçtiği anlaşılmaktadır lakin bu dezavantaj onun kitaplara ve laboratuvarına daha çok bağlanmasına bir ön ayak olduğu tahmin edilmektedir.

Maslow Teorisi veya Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi olarak adlandırılan bu teori psikolojik bakımdan her insanın ihtiyaçlarını kategorilendirerek basamak basamak sınıflandırmıştır. Maslow bu teorisiyle basamak basamak sıraladığı kategorilerdeki ihtiyaçların karşılanmasıyla, psikolojik olarak bir hiyerarşi oluşturarak bir üst kategorideki ihtiyaçları karşılama, tatmin etme arayışına girdiklerini ve bireyin benlik gelişiminin, o an için baskın olan ihtiyaç kategorisinin özellikleri tarafından belirlendiğini anlatmaktadır. Maslow'un Benlik Kategorileri basamak olarak kendi içinde bir sıralama oluşturur ve her basamaktaki ihtiyaç kategorisine bir benlik gelişme düzeyi karşılık gelmektedir. İnsan, alt basamaktaki ihtiyaçlarını tam olarak karşılayamadan bir üst düzeydeki ihtiyaçlarını karşılama arama ihtiyacı hissetmez ve kişilik gelişme düzeyine ilerlemesi mümkün olmaz.

Abraham Maslow'un ihtiyaçlar hiyerarşinin II. Basamağına yükseldikçe, insanın karşılaması gereken gereksinimleri daha kapsamlı hale gelmeye başlamaktadır. Teoride II. Basamakta İnsanın Güvenlik ihtiyacı kendini geliştirme, kendi benliği bulma ve ilerleme anlamında karşılanması gereken temel bir gereksinimdir.

Bu kategorideki gereksinimler, güvenlik, korunma, barınma ve yasalara uyma gibi ihtiyaçların karşılanmasına dayanmaktadır. Güvenlik, güvensizlik olmama durumu olduğundan insanın tehlikelere karşı savunma ve sahip olduğu maddi / manevi varlıkları korumaya yönelik temel, evrimsel kökeni en eskiye dayanan ihtiyaç olarak karşımıza çıkmaktadır. Maslow Teorisine göre İnsan II. Basamakta yer alan Güvenlik İhtiyacını karşılamadan bir üst basamaklara ilerlemesi, kendini geliştirmesi, topluma faydalı bir insan olması, kendinin en iyi versiyonu olan hale ulaşması mümkün gözükmemektedir. Bu kapsamda hem fiziksel hemde psikolojik olarak elzem bir ihtiyaç olan Güvenlik insan hayatı boyunca en temel gereksinimlerden biri olmaya devam edeceği anlaşılmaktadır.

Güvenlik Yaklaşımının Geçmişten Günümüze Evrimi

Güvenlik Kavramını günümüzde ve geçmişte karşılaştırdığımızda temel anlayış ve işleyiş bakımından insanın akıl, hikmet ve sahip olduğu olanaklar ile şekillendiği anlaşılmaktadır. İnsanlar sahip olduğu arazilerini, evlerini ve hayvanlarını ve kendilerini vahşi hayvanlardan ve kötü insanlardan korumak için doğal malzemelerle çit yaptığı ve kendilerine ait alanları dışarıdan anlaşılacak şekilde bölmeleri en eski, en evrimsel çevre fiziksel güvenliği olarak karşımıza çıkmaktadır.

İmparatorlukların, Devletlerin sınırlarını düşman saldırılarından korumak için inşa ettirdikleri surlar, kaleler, hendekler, gözetleme kuleleri ve buralarda Güvenlikten sorumlu en eski muhafızlar, gladyatörler evrimsel olarak güvenlik yaklaşımında geçmişten günümüze süregelen yapılar ve askerlerdir. Bunların dışında Canlı Yaşamında insanın en evrimsel korumacı iç güdüsü anne ve babalıktır. Hayvan yaşamında karıncaların kolonilerini korumaları için Asker/İşçi Karıncaların koloniyi dış tehditlerden korumakta, bazı kuş türlerinde yırtıcı kuşlar bölgelerine yaklaştığında yüksek ses çıkarak hem kendi grubunu uyarır hem de yırtıcı saldırganların dikkatini dağıtarak koruma ihtiyacını karşılamaktadır.  

İnsan Yaşamı üzerine yoğunlaşılan Rönesans üzerine kapsamlı araştırmalar yapan Jacob Burckhardt "Rönesans" İnsanın keşfedilmemesi" olarak tanımlamıştır. XV-XVI Yüzyıl İtalya'sında insan yaşamının iyileştirilmesi, hikmet, felsefe ve mimarlıkta gelişimin tekrar ilerletilmesini sağlayan, Antik Yunan Felsefecilerinin ve bilim insanlarının eserlerinin tercüme edilmesiyle deneme yanılma yoluyla gerçeği aramanın esas gaye olduğu ve matbaanın icat edilmesiyle bilginin paylaşıldığı ve kökten değişimlerinin yaşandığı bir dönem olarak kabul edilmektedir.

Hızlı nüfüs artışıyla birlikte yetersiz olanaklar Sanayi Devriminin başlamasına ve insanlığın her alanda ilerlemesine olanak sağladığı bir dönemi başlatmıştır.  1132 Yılında Barutun ilk itici güç olarak kullanımı olarak ön görülen bambudan yapılmış toplarda kullanılması denemeleridir. Demir borudan meydan gelen topların kullanımı 1268 ile 1279 tarihleri arasında Moğollar ile Song Hanedanlığı savaşında karşımıza çıkar. 

Barutun İcadı, Sanayi Devrimi, Fransız Devrimi, Rönesans ve dahası güvenlik anlayışın geçmişten günümüze maddi olanaklar ve bilim ile nasıl geliştiğine kısa bir pencere açarak bugünkü güvenliğin günümüze nasıl ulaştığını ve bir bakışta Güvenlik Yaklaşımın Geçmişten Günümüze Evrimine ve bugünkü güvenlik olgusunun ulaştığı yeri göstermektedir.

Modern Dünya’da Güvenliğin Önemi

Geçmişe kıyasla Günümüz Modern Dünyasında sahip olduğumuz maddi manevi olanaklar, teknolojik alt yapının gelişmesi, devletlerin sınırları ve kamusal güvenlik önlemlerinin artmasına nazaran İnsanlık için en evrimsel, en biyolojik gereksinim olan Güvenlik ve Korunma ihtiyacı karşılamada kullanılan teknoloji, insan gücü, eğitimli hayvanlar, yapay zekâ vb. hayatımıza dahil olsa da Güvenlik İhtiyacı en evrimsel, en biyolojik ihtiyaç olarak en saf haliyle karşımıza çıkmaktadır.

Hızla değişen ve gelişen günümüz Dünyasında sahip olduğumuz maddi manevi imkanlara nazaran tehdit ve riskler de paralel olarak artmakta, gelişen teknoloji de yine kötü insanlar tarafından iyi insanlar açısından tehlike arz etmektedir. Globalleşmenin etkisiyle Evrensel olarak yoğunlaşan siyasi, askeri, toplumsal ve ekonomik alanlarda artan bir ivmeyle dönüşüme sebep olması mevcut güvenlik tehditlerinin yakın ve ileri gelecekte daha yüksek risk meydana gelmesine ve mevcut tehditlerin gelişerek ortaya çıkmasına zemin hazırlayacağı ön görülmektedir.

Günümüz Dünyasında güvenlik tehditleri teknolojinin gelişmesine paralel olarak şekillenmeye başlamıştır. Radikal grupların çoğalması, toplumda tahammül seviyesinin azalması, psikolojik olarak artış gösteren agresif durumlar ve dahası karşımıza günümüzün gelişen güvenlik tehditleri olarak ortaya çıkmaktadır. Özellikle Global Markaların şubelerine yönelik olarak gerçekleştirilen agresif eylemler, sabotaj ve vandalizm tehlikesinin kurumsal olarak dikkate alınması gereken önemli bir güvenlik tehditti olarak önlem alınmasının hayati derecede öneme sahip olduğunu göstermektedir. 

Günümüz dünyasında, gelişen tehditler evrimsel bir değişim sürecinden geçmiş olsa da, temel olarak güvenlik riskleri hırsızlık, taciz, vandalizm, sabotaj, saldırganlık ve şiddet, yetkisiz girişler, iç tehditler, altyapıya yönelik saldırılar, üst düzey yönetici suikastları, protestolar ve kitlesel eylemler ile içki ve madde bağımlılığına dayalı gerçekleştirilen saldırılar olarak sınıflandırılabilir. 

Bu gelişmeler neticesinde Modern Dünya’da Devletler, Kurumlar, Topluluklar kısacası İnsanın olduğu her yerde Güvenlik büyük önem arz etmektedir. Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisinde de belirttiği gibi Güvenlik İhtiyacı karşılanmadan İnsan kendinin en iyi versiyonuna ulaşamaz haliyle de kurumları, devletleri de insanlar oluşturduğundan başarılı olmak isteyen ve gelişmek isteyen her kurum, her kuruluş ve her devlet Güvenliğe önem vermek ve güvenlik ihtiyacını çok önemli bir konumda olmaktadır.

---

⚠️ İŞLETME KÖRLÜĞÜNE SON VERİN: Tesisiniz Gerçekten Güvende mi?

Okuduğunuz bu makaledeki riskler ve potansiyel güvenlik zafiyetleri, şu an kendi tesisinizde yaşanıyor olabilir. Milyonluk yatırımlarınızı ve operasyonel sürekliliğinizi klasik "kapı bekçiliği" zihniyetine emanet etmeyin.

Uzman kadromuzla tesisinizin gerçek risk haritasını ücretsiz olarak çıkaralım ve size özel güvenlik mimarisini kurgulayalım. 7/24 Titan Savunma güvencesinde olmak için ilk adımı bugün atın.

GÜVENLİK UZMANIMIZA DANIŞIN VE KURUMSAL TEKLİF ALIN